برادر گلپا به دستور چه کسی نام خانوادگی‌اش را تغییر داد؟

محمد گلریز خودش درباره تغییر نام خانوادگی خود از گلپایگانی به گلریز می‌گوید: «من اولین خواننده‌ گروه «شیدا» بودم. در دوران سربازی با محمدرضا لطفی آشنا شدم آقای لطفی تارش را برداشت و من هم خواندم تا به گوشه‌ «گلریز» رسیدیم…

به گزارش همشهری آنلاین، ‌ «گلپا» صدای دهه ۳۰ بود؛ از وقتی اولین آوازش را با ساز نورعلی برومند و علی‌اصغر بهاری روی صفحه بزرگ ضبط کرد تا وقتی که مردم با صدایش در برنامه «گل‌ها» انس گرفتند و «گلریز» صدای دهه ۶۰ و در واقع صدای انقلاب اسلامی بود. حالا «گلپا» رفته و صدای آخرین نسل خواننده «گل‌ها» یی خاموش شده است. شاید تغییر نام خانوادگی محمد گلپایگانی به محمد گلریز باعث شود خیلی‌ها ندانند که او برادر کوچکتر زنده‌یاد ‌اکبر گلپایگانی معروف به «گلپا» است که البته با دو دیدگاه هنری متفاوت در یک خانواده هنرمند پرورش پیدا کردند.

«گلپا» و «گلریز» فرزندان تعزیه‌خوان معروف

پدرشان به نام «مرشد حسین» معروف بود و سال ۱۳۶۲ درگذشت. حدود ۸۰ سال پیش مرشد حسین سمبُل آواز در ایران البته به صورت تعزیه‌خوانی، مداحی و مرثیه‌خوانی بود و یکی از مرثیه‌خوانان مهم تهران محسوب می‌شد. او همراه همیشگی مرحوم فلسفی بود. فلسفی منبر می‌رفت و مرشد حسین مداح بود.

اکبر گلپا درگذشت

مرشد حسین چند پسر داشت که همه آنها آوازخوان بودند. اکبر، عباس، محمود، ابوالقاسم و محمد که در سه‌راه شکوفه، خیابان صفا با هم زندگی می‌کردند. محمد گلریز درباره رابطه خانوادگی‌شان می‌گوید: «شب و نصف شب همه آواز می‌خواندند و کَل کَل هم داشتیم. اگر کسی گوشه یا مایه‌ای را نمی‌توانست درست اجرا کند، بقیه فوری وارد عمل می‌شدند و آن را می‌خواندند. یک شب حدود ساعت ۱۲ در زدند و دیدیم که همسایه‌ها آمده‌اند و داد و بیداد که چرا اینقدر سروصدا دارید و ما از دست آواز خواندن شما آسایش نداریم. جالب این که برخی دیگر از همسایه‌ها آمدند و مقابل همسایه‌های معترض قرار گرفتند. این دسته دوم از همسایه‌ها می‌گفتند ما از آواز خواندن این خانواده لذت می‌بریم و هر موقع که دوست داشته باشند، باید بخوانند.»

برادر کوچکتر گلپا به دستور چه کسی نام خانوادگی‌اش را تغییر داد؟

از شاگردی نورعلی‌خان برومند تا آوازخوانی حرفه‌ای

نورعلی‌خان برومند که آن زمان موسیقیدان مطرح شهر بود به خانه مرشد حسین می‌آمد و به گلپا آموزش آواز می‌داد. محمد گلریز در آن زمان پشت در می‌ایستاد تا آموزش نورعلی‌خان را یاد بگیرد. یک بار نورعلی برومند بی‌هوا در را باز می‌کند و او را که پشت در و در حال گوش دادن است، می‌بیند و به داخل کلاس می‌برد.

در واقع گلریز و گلپا هر دو در مسیر آواز حرفه‌ای ایرانی قدم برمی‌دارند اما گلریز در حوزه سرود مطرح و گلپا به عنوان خواننده اصیل ایرانی بین مردم شناخته می‌شود.

گلپا و آواز ایرانی که او زنده کرد

محمد گلریز درباره برادر بزرگ‌ترش «گلپا» معتقد است: «گلپا پیش از انقلاب اسلامی می‌خواند و البته بعد از انقلاب هم خواند اما کنسرتی نداشت. ایشان آواز را در ایران زنده و در آواز تحولی خاص ایجاد کرد و به شعر هویتی خاص داد. «گلپا» آواز را آهنگسازی می‌کرد. ما هفت دستگاه و پنج آواز در موسیقی ایرانی داریم. اگر به خوانندگان مختلف بگویید «سه‌گاه» بخوان، همه یک جور می‌خوانند. یعنی مانند علائم راهنمایی و رانندگی است و همه آن قوانین را رعایت می‌کنند. در حالی که آواز ابتکاری است. بیشتر خوانندگان خواندن آواز در دستگاه «سه‌گاه» را با درآمد آغاز می‌کنند در حالی که «گلپا» سه‌گاه را با مخالف آغاز کرد.»

مسیر آموزشی گلریز درست مانند گلپا بود اما اوج فعالیت‌های او درست برعکس برادرش پس از انقلاب اسلامی بود. او کارش را با آهنگ «سرود نیایش» از رضاقلی ملکی شروع کرد. سپس سرود «این بانگ آزادی» با شعر حمید سبزواری و آهنگ احمدعلی راغب را خواند. گلریز سپس سرودهای ای شهید مطهر، رفتند یاران، خجسته باد این پیروزی، ای شهیدان خدایی نامتان پاینده باد را خواند. او آهنگ «دریغا» را با آهنگسازی محمد علی شکوهی را به مناسبت درگذشت امام خمینی (ره) اجرا کرد.

او که یکی از خوانندگان برتر دوران دفاع مقدس است، صدایش به عنوان میراث شفاهی ایران در سازمان میراث فرهنگی ثبت شده‌است.

برادر کوچکتر گلپا به دستور چه کسی نام خانوادگی‌اش را تغییر داد؟

چرا گلریز، نام خانوادگی‌اش را عوض کرد؟

محمد گلریز خودش درباره تغییر نام خانوادگی خود از گلپایگانی به گلریز می‌گوید: «من اولین خواننده‌ گروه «شیدا» بودم. در دوران سربازی با محمدرضا لطفی آشنا شدم. بعد از سربازی هم با هم بودیم. من رفتم و دو سال شاگرد ادیب خوانساری شدم(۱۳۵۳) و بعد همکاری با گروه «شیدا» را آغاز کردم. وقتی می‌خواستیم، نخستین اجرای گروه «شیدا» را داشته باشیم. با محمدرضا لطفی نزد نورعلی‌خان برومند رفتیم تا از او اجازه بگیریم. برومند در آن دیدار از ما پرسید، چه می‌خواهید بخوانید؟ ما هم گفتیم آوازی در دستگاه «شور» انتخاب کرده‌ایم. آقای لطفی تارش را برداشت و من هم خواندم تا به گوشه‌ی «گلریز» رسیدیم. به اینجا که رسیدیم، استاد گفت نامت را «گلریز» می‌گذاری! این را به من امر کرد. داداشم حرفش را گوش نداده بود و من نمی‌خواستم خلاف امر استاد عمل کنم. از آن زمان نامم را «گلریز» گذاشتم.»

کد خبر 804656 منبع: ایسنا

  • اکبر گلپا درگذشت

  • برادر گلپا به دستور چه کسی نام خانوادگی‌اش را تغییر داد؟

  • منتظر یک فصل برای کنسرت های عاشقانه باشید| بیش از ۳۰ خواننده در پاییز روی صحنه می روند

  • ببینید | انتقاد تند و جنجالی از صدا و سیما در پخش زنده | مملکت مال حزب اللهی هاست

  • نتانیاهو برای من مُرد؛ او را کنار گذاشتم

  • وزیر جنگ اسرائیل: دستمان به یحیی السنوار می‌رسد و او را می‌کشیم | اگر نصرالله اشتباه السنوار را انجام دهد …

  • واکنش نتانیاهو به سخنرانی سیدحسن نصرالله احمقانه بود

  • اکبر گلپا درگذشت

  • غزه معادل قدرت ۲ بمب اتمی بمباران شده است

  • پست جنجالی هادی چوپان بعد از قهرمان نشدن: به پهلویم خنجر فرو رفت | با همه دنیا جنگیدم اما…

  • ورود هاشمی نسب به دعوای گل محمدی و نکونام: بله من هم با یحیی مشکل دارم اما.. | از گندکاری بعضی ها می توان یک کتاب نوشت

  • سرپیچی نیمی از نظامیان اسرائیل از نتانیاهو | جایی برای دیپلماسی وجود ندارد | ما فرار نمی کنیم

  • گردان‌های القسام: در ۴۸ ساعت ۲۴ تانک، نفربر و بولدوزر دشمن را منهدم کردیم

  • سرمربی ایران در جام‌جهانی ۲۰۲۶ مشخص شد | تصمیم مهم فدراسیون فوتبال

  • تصاویر لحظه به لحظه گل رونالدو به الخلیج

  • عکس | مقایسه بدن هادی چوپان با درک لانسفورد؛ چه کسی بهتر بود؟

  • اولین تصاویر حرکات وحشیانه ۴ فرد در خیابان اندرزگو | متهمان دستگیر شدند

  • افشاگری سپاهان در خصوص ای اف سی | ماجرای عجیب وکیلی که علیه تیم ایرانی دادخواست داد

  • پست جنجالی هادی چوپان بعد از قهرمان نشدن: به پهلویم خنجر فرو رفت | با همه دنیا جنگیدم اما…

  • واکنش اسرائیل به فراخوانده شدن سفیر ترکیه از تل آویو

  • منتظر یک فصل برای کنسرت های عاشقانه باشید| بیش از ۳۰ خواننده در پاییز روی صحنه می روند

  • درباره خدا با کودکان چگونه حرف بزنیم؟|نویسنده کتب مذهبی باز هم پرفروش شد| کتاب‌های شجاعی در مدتی کوتاه چاپ ششمی و سومی شدند

  • ببینید | این آهنگ سوئدی این روزها ترند شده است | ماجرای این ترانه چیست؟